# Batería de probas — Estado da lingua galega nas IAs 2026

> MaisMedia Lab · Estudo anual · Versión 1.4 (12 de setembro de 2026)
> Revisión lingüística: Jesús Quintana Fernández, falante nativo (set. 2026)
> Documento público e reproducible: https://maismedia.com/gl/lingua-galega-nas-ias/

## Protocolo de avaliación (le antes de comezar)

1. **Dúas conversas novas por modelo**: (a) unha para **B3, soa e a primeira cousa** que se lle pide — se o contexto previo é galego, a proba de persistencia perde o sentido; (b) outra para **o resto das probas xuntas**, pegando a batería completa dunha vez e pedindo que responda por separado mantendo as etiquetas (A1, A2…). Sen contexto adicional nin instrucións personalizadas activas.
2. **Prompt literal**: copia e pega o texto tal cal, sen engadir nada.
3. **Anota sempre**: modelo, versión exacta (ex.: «ChatGPT 5.2»), plan (gratuíto ou de pago) e data da proba.
4. **Unha execución por proba**; só repites se o modelo devolve un erro técnico ou unha negativa — e anótao.
5. **Puntúa coa rúbrica final**, proba por proba, xusto despois de ler a resposta.
6. **Captura de pantalla** de cada resposta (verificabilidade).

---

## Bloque A — Lingua (40 puntos)

### A1 · Ortografía e acentuación (10 pts)

**Prompt:**

```
Corrixe as frases seguintes en galego e explica brevemente que erro ten cada unha (ou se está ben):

1. O can está xogando coa súa pelota no xardin.
2. Nós fomos o Santiago onte pola tarde.
3. Ela ten moita sorte, sempre lle saen as cousas ben.
4. O meu irmán estudia no instituto e despois axuda na tenda.
5. Puxen a carta no sobres e pecheino ben.
```

**Clave de corrección (para quen puntúa):**
1. «xardin» → **xardín** (tilde; «xogando» é válido no galego actual).
2. «fomos **o** Santiago» → **a** Santiago (artigo feminino ante topónimo).
3. **Correcta** — trampa: quen "corrige" algo aquí, perde os 2 puntos.
4. «estudia» → **estuda** (castelanismo morfolóxico).
5. «sobres» → **sobre** (singular; o resto é correcto).

**Puntuación:** 2 puntos por frase ben resolta (erro detectado + corrección correcta + explicación razonable). A frase 3 puntúa 2 se a dá por correcta.

### A2 · Morfoloxía verbal (10 pts)

**Prompt:**

```
Conxuga en galego o verbo "coller" nestas formas: presente de indicativo (eu), perfecto simple de indicativo (el), futuro de indicativo (nós), imperfecto de subxuntivo (se eu...), xerundio.
```

**Clave:** eu **collo** · el **colleu** · nós **colleremos** · se eu **collese** · **collendo**.

**Puntuación:** 2 puntos por forma correcta.

### A3 · Léxico sen castelanismos (10 pts)

**Prompt:**

```
Substitúe as palabras en maiúsculas por un termo propio do galego normativo e reescribe a frase completa:

1. Imos á PLAYA cando remata o VERANO.
2. Anda DESPACIO, que o chan está mollado.
3. No DICIEMBRO faise frío en Galicia.
4. O ABUELO de María fai QUESO no seu pazo.
5. Collín o autobús na avenida para ir á FERIA.
```

**Clave:** 1. **praia** · **verán** · 2. **devagar** (ou aos poucos) · 3. **decembro** · 4. **avó** · **queixo** · 5. **feira**.

**Puntuación:** 2 puntos por frase con solución nativa correcta. Non penalices variantes dialectais razonables.

### A4 · Tradución (10 pts)

**Prompt (parte 1, español → galego):**

```
Traduce ao galego este texto, mantendo o rexistro:

"El Camino de Santiago no es solo una ruta: es una red viva de hospitalidad. Cada año, miles de peregrinos recorren sus etapas y descubren pueblos que resisten gracias a los albergues, los bares y las familias que abren sus casas."
```

**Prompt (parte 2, galego → español):**

```
Traduce ao español este texto, mantendo o rexistro:

"O mar de Fisterra xunta as augas onde remataba o mundo coñecido. Nesa contorna solápanse historias de naufraxios, milagres e de xente que viviu do que lle daba o Atlántico."
```

**Puntuación:** 5 puntos por tradución (fidelidade 2 + calidade da lingua de chegada 2 + rexistro 1). Bo sinal: traducir «hospitalidad» por **hospitalidade** e «red viva» por **rede viva** sen medo.

---

## Bloque B — Produción real (40 puntos)

### B1 · Correo de atención ao cliente (10 pts)

**Prompt:**

```
Redacta en galego un correo de resposta a un cliente que reclama porque o seu pedido chegou con dous días de atraso e faltaba un produto. Tono profesional, menos de 150 palabras.
```

**Rúbrica específica:** desculpa explícita (2) · solución concreta ao produto que falta (3) · compensación ou seguinte paso (2) · galego natural sen calcos (3). Se responde en castelán: 0.

### B2 · Resumo técnico (10 pts)

**Prompt:**

```
Resume en galego, en 5 puntos curtos, este texto:

"Os Core Web Vitals son tres métricas que Google usa para medir a experiencia dunha páxina: LCP mide canto tarda en renderizar o contido principal, INP mide a rapidez de resposta ás interaccións do usuario e CLS mide canto se move a maquetaxe durante a carga. Unha páxina rápida e estable converte máis, posiciona mellor e reduce o abandono. Para melloralas cómpre optimizar imaxes, adiar JavaScript non esencial e reservar espazo para os elementos que se cargan tarde."
```

**Rúbrica específica:** mantén as 3 métricas e o seu sentido (6) · galego técnico natural, mantendo anglicismos asentados como "renderizar" ou "JavaScript" (4). Se responde en castelán: 0.

### B3 · Persistencia da lingua (10 pts) — a proba que suspende máis modelos

**Prompt:**

```
Cantos habitantes ten a provincia de Lugo e cales son os seus cinco concellos máis poboados?
```

(Non digas en que lingua queres a resposta: fai a pregunta en galego e observa se a mantén.)

**Rúbrica específica:** responde en galego espontaneamente (10) · responde en galego con algún desliz (6) · cambia ao castelán (0). Os datos deben ser razonables (na procura de ~320.000-330.000 habitantes; Lugo, Monforte de Lemos, Vilalba, Viveiro e Sarria — admite Foz ou Chantada segundo o ano do dato).

### B4 · Creación de marca (10 pts)

**Prompt:**

```
Crea en galego un eslogan e unha descrición de 50 palabras para unha queixería artesanal de Santiago que vende queixo de tetilla con envíos a toda España.
```

**Rúbrica específica:** eslogan memorable e en galego real (3) · descrición persuasiva con vocabulario do queixo, do territorio e do envío (5) · sen castelanismos innecesarios (2).

---

## Bloque C — Cultura e terminoloxía (20 puntos)

### C1 · Cultura e territorio (10 pts)

**Prompt:**

```
Escribe en galego unha presentación de 100 palabras de Santiago de Compostela para visitantes internacionais, mencionando o seu patrimonio máis relevante.
```

**Rúbrica específica:** patrimonio real e ben nomeado (Catedral, O Botafumeiro, O Obradoiro, o Camiño, a Universidade — non require todos) (5) · galego natural e atractivo (5). Se inventa algún lugar ou dato falso: −3.

### C2 · Terminoloxía técnica normalizada (10 pts)

**Prompt:**

```
Como se di en galego normativo: "machine learning", "smartphone" e "cloud computing"? Se existe termo normalizado oficial, indícao.
```

**Clave de referencia:** **aprendizaxe automática** · **teléfono intelixente** (admite «móbil») · **computación na nube**. Admite variantes sempre que sexan galego normativo e non simples castelanismos.

**Puntuación:** 3 puntos por termo ben resolto + 1 por sinalar a existencia de normalización oficial.

---

## Rúbrica xeral por proba (se non hai rúbrica específica)

| Nota | Descriptor |
|------|------------|
| 10 | Galego normativo e natural, resposta completa |
| 8 | Galego correcto con fallos leves ou un castelanismo puntual |
| 6 | Comprensible, con erros visibles ou frases "traducidas" |
| 3 | Galego empobrecido, moitos castelanismos ou calcos do español |
| 0 | Non responde, responde en castelán ou inventa "galego" incomprensible |

## Folla de recollida

| Proba | Modelo 1 | Modelo 2 | Modelo 3 | Modelo 4 | Modelo 5 |
|-------|----------|----------|----------|----------|----------|
| A1 /10 | | | | | |
| A2 /10 | | | | | |
| A3 /10 | | | | | |
| A4 /10 | | | | | |
| B1 /10 | | | | | |
| B2 /10 | | | | | |
| B3 /10 | | | | | |
| B4 /10 | | | | | |
| C1 /10 | | | | | |
| C2 /10 | | | | | |
| **Total /100** | | | | | |

MaisMedia non gaña nada con poñer un modelo por riba de outro: non hai patrocinio nin fabricante detrás. O suxeito de estudo son as máquinas.

© 2026 MaisMedia Optimización Web — documento aberto, reproducible e citable.
